Rijksmuseum Volkenkunde, Leiden: Geisha

GEISHA
10 oktober 2014 t/m 6 april 2015
Rijksmuseum Volkenkunde, Leiden

 GEISHA_Rijksmuseum Volkenkunde Leiden_10 okt 2014 tm 6 apr 2015_campagnebeeld_Foto John Paul Foster

Geisha is een wereldberoemd stijlicoon. De Japanse met het spierwitte gezicht, de rode lippen en kostbare kimono is een beeltenis die wereldwijd fascineert en de fantasie prikkelt. Een stereotype van Japanse esthetiek, omgeven door mystiek en misverstanden. Het beeld van de geisha als vrouw van lichte zeden strookt niet met de werkelijkheid, maar hoe ziet haar dagelijks leven er dan wel uit? Is het een beroep of een roeping? De tentoonstelling GEISHA geeft antwoord op al deze vragen. Bewonder de mysterieuze gezelschapsdame als cultureel icoon en maak kennis met haar dagelijkse bezigheden. Maar ontmoet bovenal de vrouw achter het masker; haar kracht, talent en toewijding. Door een unieke samenwerking met een geishahuis in Kyoto biedt deze expositie een exclusieve kijk in de wereld van de Japanse elite cultuur. Nu tijdelijk in Leiden; dichterbij komt u niet.

 

Het begrip geisha is meer nog dan samoerai omgeven met een sensatie van mystiek. De intrigerende Japanse is wereldwijd een bron van inspiratie voor modeontwerpers, kunstenaars, fotografen en schrijvers. Eens stond geisha symbool voor trendsettende haute couture, nu ziet men haar juist als behoedster van verfijnde culturele tradities en etiquette. Een toppunt van hoffelijkheid, beheersing en schoonheid.

De wereld van de geisha’s is exclusief en besloten. Geishahuizen worden bezocht door invloedrijke politici en zakenmannen, die ervan op aan kunnen dat wat zij daar bespreken volstrekt vertrouwelijk blijft. Een avond in een theehuis in gezelschap van geisha’s is niet voor iedereen weggelegd. Het is exclusief, kostbaar en uitsluitend voor de happy few.

 

Door dit besloten karakter doen talloze verhalen de ronde over hun rol in het uitgaansleven. Vergelijkingen met prostitutie en onderdrukking doen onrecht aan de werkelijkheid. In deze wereld hebben vrouwen, als grote uitzondering in Japan, de macht: zíj hebben in de meeste Geisha- en theehuizen, zowel inhoudelijk als zakelijk, de leiding. Daarbij kiezen jonge vrouwen er zelf voor om de lange en intensieve opleiding aan te gaan: een vrijwillig commitment aan een gedisciplineerd leven vol dans, zang, studie en optredens.

 

Rijksmuseum Volkenkunde werkt voor deze tentoonstelling samen met een geishahuis in Kyoto, de belangrijkste geishastad van Japan. Bewonder de schilderingen, de kostbare kimono’s, obi’s en haaraccessoires, toilettafels, spiegels en muziekinstrumenten en de met lakwerk gedekte tafels. Maak kennis met de vrouw achter het fenomeen in speciaal voor deze tentoonstelling gemaakte reportages: persoonlijke verhalen over haar drijfveren, offers en een voortdurende zoektocht naar perfectie. GEISHA biedt een unieke kijk achter de schermen van een gesloten wereld.

 

Door de tentoonstelling loopt een interactieve vragenroute. Jong en oud kunnen hiermee op pad en komen op toegankelijke wijze nog meer te weten over de bijzondere wereld van de geisha. Aansluitend bij de tentoonstelling organiseert het museum een uitgebreid programma van lezingen en evenementen, zoals een Ladies Night op zaterdag 15 november 2014.

Ook de Museumshop heeft haar inrichting aangepast aan GEISHA en Japan met een gevarieerd assortiment  van artikelen zoals kimono’s; traditionele Kyoto parasols; shawls van Shibori zijde; Furoshiki, traditionele textielen voor het inpakken van producten; keramiek; boeken en tal van leuke kleine meeneem cadeautjes.

 

Nationaal Museum van Wereldculturen

1 april 2014 is de stichtingsdatum van het Nationaal Museum van Wereldculturen. Een fusie van Rijksmuseum Volkenkunde (1837, Leiden), Tropenmuseum (1859, Amsterdam) en Afrika Museum (1954, Berg en Dal). Eén museum op drie locaties. Voor het publiek blijven de namen Tropenmuseum, Afrika Museum en Museum Volkenkunde bestaan. Wat publieksbereik betreft behoort het museum tot de top 10 van Nederlandse musea. Het nieuwe museum beheert een collectie van meer dan 400.000 voorwerpen. Wetenschappelijke activiteiten zijn gebundeld in het Research Centre for Material Culture. De missie van het museum is onverminderd actueel: bijdragen tot een open blik op de wereld.